Wywiad z Anną Kertyczak
Date
2005-03-29
Authors
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
Abstract
capwm.local.person.name
Kertyczak Anna
capwm.local.person.birthplace
wieś Wierzbica, położona w powiecie tomaszowskim (dawniej Ukraina, wieś istaniała do 1947 r.)
capwm.local.person.birthdate
1916 r.
capwm.local.biogram
Anna Kertyczak urodziła się w 1916 roku w ukraińskiej wsi Wierzbica, położonej w powiecie tomaszowskim. Była to duża wieś, w której mieszkało przed wojną ok 400 rodzin, głównie ukraińskich. Rodzina utrzymywała się z rolnictwa. Część członków rodziny była zaangażowana w działalność Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów (OUN), dążącej do stworzenia niepodległego państwa ukraińskiego o ustroju totalitarnym. W 1938 roku zostali aresztowani przez Polaków. Następnie, jako wrogów narodu, wywieziono ich na Syberię. Jednego z braci trafił stamtąd do wojska polskiego. Pozostali powrócili do rodzinnej wsi. W 1947 r. podczas akcji „Wisła”, zostali osadzeni w Centralnym Obozie Pracy w Jaworznie. W trakcie wojny zginał partner pani Anny, a ona sama pozostała z małym synkiem, Jurkiem. W 1947 roku wszyscy mieszkańcy wsi zostali partiami zgromadzeni na placu przy dworze dziedzica, następnie przemieszczono ich do pobliskiego młyna. Rozpoczęła się „Akcja Wisła”. Każdy otrzymał 2 godziny na zabranie najpotrzebniejszych rzeczy. Następnie wszyscy wyruszyli na stację Bełżec. Tam czekali na transport. W międzyczasie trzeba było pilnować swojego dobytku, gdyż kradzieży były tam nagminne. Pani Anna wyjechała wraz z synkiem oraz mamą i znajomą osieroconą młodą dziewczyną, 8 czerwca. Wraz z nimi, w transporcie jechały rodziny z Podlasia. W tym czasie rodzinna wieś Wierzbica została kompletnie spalona. Pozostała tylko cerkiew oraz dom dziedzica. 15 czerwca wysadzono ich na stacji w Ornecie. Były przygotowane listy, gdzie jaka rodzina ma trafić. Panią Annę i jej bliskich zawieziono w ich niewielki dobytkiem do wsi Żugienie, położonej w powiecie braniewskim, 5 km od Pieniężna. Pozostali zostali rozlokowani w pobliskich wsiach: Szarki, Gaudyny, Głębock, Lamkowo, Łajsy czy Różańsk. Gospodarstwo we wsi Żugienie było całkowicie obszabrowane, dom był zniszczonym, pozbawiony okien i drzwi. Szybko okazało się, że większość rzeczy znajduję się u sąsiadów, tj. ludzi, którzy wcześniej przyjechali z Białorusi oraz Wileńszczyzny. W zamian za pomoc w pracach polowych można było coś uzyskać. Kwitł handel wymienny. Pani Anna zasadziła ziemniaki, które przywiozła ze sobą z Ukrainy i tak zaczęło się życie rodziny na tzw. Ziemiach Odzyskanych.
item.page.coverage.temporal
1916-2005
item.page.coverage.spatial
item.page.contributor.editor
Description
Keywords
item.page.description.sponsorship
W ramach projektu " "
item.page.rights.holder
Stowarzyszenie "Tratwa" w Olsztynie
capwm.local.recording.length
02:39:59
Rodzaj zabytku
Kategoria zabytku
Wewnątrz / na zewnątrz
Elewacja
Widoczne obiekty
Miejscowość (z dokumentu)/Nazwa historyczna/Powiat
Współrzędne geograf.
Uwagi o obiekcie archiwalnym
capwm.local.title.parttitle
Miejsce powstania dokumentu głównego
Ilość stron
Wymiary
Dodatki
Objętość dodatków
Uwagi o sposobie nabycia
Dostęp
Lokalne słowa kluczowe
II wojna światowa, "Akcja Wisła", szaber, życie na Ukrainie przed wojną, zwyczaje i obrzedy
capwm.local.termsintext
Indeks nazwisk
Cezury czasowe
Nazwa miejscowości występującej w tekście
Nazwa miejscowości właściwa dla okresu ujętego w dokumencie
Nazwa okręgu/województwa w omawianym okresie
Nazwa powiatu w omawianym okresie
Miejscowość (z dokumentu)/Nazwa właściwa dla omawianego okresu/przynależność teryt.-admin./inne(np. powiat,rejencja,kraina historyczna)
capwm.local.tarea.other
Nazwa i typ instytucji występujących w tekście
Uwagi ogólne
W rozmowie oprócz p. Anny Kertyczak uczestniczą jej syn Jurek oraz siostrzenica p. Daria. W początkowej części rozmowy następuje opis tradycyjnych strojów ukraińskich, z kolei w końcowej części nagrania p. Anna śpiewa zapamiętane pieśni ukraińskie.
Sygnatura
ST_0009