Wywiad z Ewą i Herbertem Gadomskimi

dc.contributor.editorRyszard Michalski
dc.coverage.spatialwieś Miętkie
dc.coverage.temporal1900-2014
dc.date.accessioned2026-05-19T09:38:35Z
dc.date.available2026-05-19T09:38:35Z
dc.date.issued2014-11-11
dc.description.sponsorshipW ramach projektu " "
dc.identifier.urihttps://capwm.bibliosys.pl/handle/123456789/31435
dc.language.isopl
dc.rights.holderStowarzyszenie "Tratwa" w Olsztynie
dc.titleWywiad z Ewą i Herbertem Gadomskimi
dc.typeRecording
local.biogramEwa i Herbert Gadomscy – małżeństwo zamieszkujące wieś Miętkie, w powiecie szczycieńskim, w gmina Dźwierzuty. Pani Ewa (z d. Witkowska) urodziła się w 1932 roku we wsi Miętkie. Rodzina od pokoleń zajmowała się rolnictwem, ojciec posiadał ok 100 ha gospodarstwo. Mama p. Ewy wyszła za wdowca z 8 dzieci. Razem doczekali się dwójki wspólnego potomstwa, w tym p. Ewy. Najmłodsze dziecko, syn, zmarł w wieku dziecięcym. Gospodarstwo było zmechanizowane, dodatkowo pracowało u nich 3 pracowników przymusowych (Polak i dwójka Rosjan). Rodzinie żyło się dostatnio. Po wybuchu wojny, wprowadzono kartki na żywność, a na wsi system przydziałów za dostarczone plony. Braci p. Ewy wcielono do niemieckiego wojska. W 1945 r. rodzina uciekła wozami z rodzinnego domu w obawie przed wkraczająca Armię Czerwoną. Mama wraz z córkami zatrzymała się we wsi Rozogi u swoich krewnych, a ojciec wraz z pracownikiem przymusowym Janem w okolicy. Wszyscy stali się świadkami bestialstw popełnianych przez żołnierzy sowieckich. Siostra p. Ewy została zastrzelona przez Rosjan, reszta członków rodziny przeżyła i po ustaniu działań wojennych powrócili na swoje gospodarstwo. Z kolei p. Herbert urodził się w 1930 r. we wsi Świętajno, w powiecie szczycieńskim, w gminie Świętajno. Wieś została całkowicie zniszczona w trakcie działań wojennych, więc rodzina zamieszkała we wsi Babięty (nazwa używana przez p. Gadomskich – Babanty) w powiecie szczycieńskim, w gminie Dźwierzuty. Pan Herbert pracował jako kowal w PGRze. W 1949 roku został powołany na szkolenie wojskowe, które odbywał w szkole podoficerskiej w Lidzbarku Warmińskim. W takcie służby został oddelegowany do obrony posterunku w Ostródzie, gdzie miały miejsce trzy ataki na posterunek komendantury wojskowej przez żołnierzy Armii Krajowej. Po ślubie przeprowadził się do żony do wsi Miętkie, gdzie zajmował się uprawą roli. Relacja państwa Gadomskich to opowieść o wsi Miętkie oraz o jej mieszkańcach, zarówno przed jak i powojennych. To również zapis wydarzeń w czasów wojny: konieczności ewakuacji, morderstw i gwałtów dokonywanych przez żołnierzy sowieckich czy też ukrywania sprzętu wojskowego porzuconego przez uciekające wojska niemieckie. Istotny element stanowi również wypowiedź p. Gadomskich o latach tuż po wojnie, w tym o pracy na rzecz stacjonujących w okolicy Rosjan, o wywożeniu płodów rolnych i inwentarza żywego do Rosji, zdobywaniu pożywienia (kłusownictwo) oraz napływie nowych osadników, epidemii tyfusu, czy też podejściu do powszechnego wówczas szabrownictwa. W rozmowie pojawił się również temat dzieciństwa spędzonego w Prusach Wschodnich, obchodzenia świąt, wykonywania prac domowych i polowych, czy też traktowania pracowników przymusowych.
local.callnumberST_00018
local.notesW pierwszej części rozmowy wywiad prowadzi Ryszard Michalski i Anna.......
local.person.birthdatep. Ewa - 1932 r., p. Herbert - 1930 r.
local.person.birthplacep. Ewa - wieś Miętkie, p. Herbert - wieś Świętajno
local.person.nameGadomscy Ewa i Herbert
local.recording.length02:44:28
local.subjectII wojna światowa
local.subjectSowieci
local.subjectpracownicy przymusowi
local.subjectAutochtoni
local.subjectArmia Krajowa
Files
Original bundle
Now showing 1 - 2 of 2
No Thumbnail Available
Name:
Nagranie wywiadu z Ewą i Herbertem Gadomskimi
Size:
219.73 MB
Format:
Video MP4
Description:
ST_00018_N
Loading...
Thumbnail Image
Name:
Fragment nagrania wywiadu z Ewą i Herbertem Gadomskimi
Size:
1.21 MB
Format:
Video MP4
Description:
ST_00018_FN
License bundle
Now showing 1 - 1 of 1
No Thumbnail Available
Name:
license.txt
Size:
297 B
Format:
Item-specific license agreed to upon submission
Description: