Wywiad z Ewą i Herbertem Gadomskimi
Date
2014-11-11
Authors
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
Abstract
capwm.local.person.name
Gadomscy Ewa i Herbert
capwm.local.person.birthplace
p. Ewa - wieś Miętkie, p. Herbert - wieś Świętajno
capwm.local.person.birthdate
p. Ewa - 1932 r., p. Herbert - 1930 r.
capwm.local.biogram
Ewa i Herbert Gadomscy – małżeństwo zamieszkujące wieś Miętkie, w powiecie szczycieńskim, w gmina Dźwierzuty. Pani Ewa (z d. Witkowska) urodziła się w 1932 roku we wsi Miętkie. Rodzina od pokoleń zajmowała się rolnictwem, ojciec posiadał ok 100 ha gospodarstwo. Mama p. Ewy wyszła za wdowca z 8 dzieci. Razem doczekali się dwójki wspólnego potomstwa, w tym p. Ewy. Najmłodsze dziecko, syn, zmarł w wieku dziecięcym. Gospodarstwo było zmechanizowane, dodatkowo pracowało u nich 3 pracowników przymusowych (Polak i dwójka Rosjan). Rodzinie żyło się dostatnio. Po wybuchu wojny, wprowadzono kartki na żywność, a na wsi system przydziałów za dostarczone plony. Braci p. Ewy wcielono do niemieckiego wojska. W 1945 r. rodzina uciekła wozami z rodzinnego domu w obawie przed wkraczająca Armię Czerwoną. Mama wraz z córkami zatrzymała się we wsi Rozogi u swoich krewnych, a ojciec wraz z pracownikiem przymusowym Janem w okolicy. Wszyscy stali się świadkami bestialstw popełnianych przez żołnierzy sowieckich. Siostra p. Ewy została zastrzelona przez Rosjan, reszta członków rodziny przeżyła i po ustaniu działań wojennych powrócili na swoje gospodarstwo. Z kolei p. Herbert urodził się w 1930 r. we wsi Świętajno, w powiecie szczycieńskim, w gminie Świętajno. Wieś została całkowicie zniszczona w trakcie działań wojennych, więc rodzina zamieszkała we wsi Babięty (nazwa używana przez p. Gadomskich – Babanty) w powiecie szczycieńskim, w gminie Dźwierzuty. Pan Herbert pracował jako kowal w PGRze. W 1949 roku został powołany na szkolenie wojskowe, które odbywał w szkole podoficerskiej w Lidzbarku Warmińskim. W takcie służby został oddelegowany do obrony posterunku w Ostródzie, gdzie miały miejsce trzy ataki na posterunek komendantury wojskowej przez żołnierzy Armii Krajowej. Po ślubie przeprowadził się do żony do wsi Miętkie, gdzie zajmował się uprawą roli. Relacja państwa Gadomskich to opowieść o wsi Miętkie oraz o jej mieszkańcach, zarówno przed jak i powojennych. To również zapis wydarzeń w czasów wojny: konieczności ewakuacji, morderstw i gwałtów dokonywanych przez żołnierzy sowieckich czy też ukrywania sprzętu wojskowego porzuconego przez uciekające wojska niemieckie. Istotny element stanowi również wypowiedź p. Gadomskich o latach tuż po wojnie, w tym o pracy na rzecz stacjonujących w okolicy Rosjan, o wywożeniu płodów rolnych i inwentarza żywego do Rosji, zdobywaniu pożywienia (kłusownictwo) oraz napływie nowych osadników, epidemii tyfusu, czy też podejściu do powszechnego wówczas szabrownictwa. W rozmowie pojawił się również temat dzieciństwa spędzonego w Prusach Wschodnich, obchodzenia świąt, wykonywania prac domowych i polowych, czy też traktowania pracowników przymusowych.
item.page.coverage.temporal
1900-2014
item.page.coverage.spatial
wieś Miętkie
item.page.contributor.editor
Description
Keywords
item.page.description.sponsorship
W ramach projektu " "
item.page.rights.holder
Stowarzyszenie "Tratwa" w Olsztynie
capwm.local.recording.length
02:44:28
Rodzaj zabytku
Kategoria zabytku
Wewnątrz / na zewnątrz
Elewacja
Widoczne obiekty
Miejscowość (z dokumentu)/Nazwa historyczna/Powiat
Współrzędne geograf.
Uwagi o obiekcie archiwalnym
capwm.local.title.parttitle
Miejsce powstania dokumentu głównego
Ilość stron
Wymiary
Dodatki
Objętość dodatków
Uwagi o sposobie nabycia
Dostęp
Lokalne słowa kluczowe
II wojna światowa, Sowieci, pracownicy przymusowi, Autochtoni, Armia Krajowa
capwm.local.termsintext
Indeks nazwisk
Cezury czasowe
Nazwa miejscowości występującej w tekście
Nazwa miejscowości właściwa dla okresu ujętego w dokumencie
Nazwa okręgu/województwa w omawianym okresie
Nazwa powiatu w omawianym okresie
Miejscowość (z dokumentu)/Nazwa właściwa dla omawianego okresu/przynależność teryt.-admin./inne(np. powiat,rejencja,kraina historyczna)
capwm.local.tarea.other
Nazwa i typ instytucji występujących w tekście
Uwagi ogólne
W pierwszej części rozmowy wywiad prowadzi Ryszard Michalski i Anna.......
Sygnatura
ST_00018